محسن عباس نژاد

82

قرآن و طب ( فارسى )

حلال و حرام‌هاى الهى را بررسى كنيم مىبينيم كه تمام اين دستورات محمل علمى داشته و به زمان و مكان خاصى محدود نشده است به نحوى كه مىتوان با مهر « حلال محمد حلال الي يوم القيمة و حرام محمد حرام الي يوم القيمة . » همه‌ى اين مجموعه را تأييد و تصديق كرد . علاوه بر دو آيه‌ى فوق كه به طور كلى موارد استفاده يا منع استفاده از عوامل مختلف را بيان مىكند ، در آيات ديگر قرآن به تفصيل بيشتر حلال و حرام ، مشخص و تبيين شده است و مسلمانان را به نحو برخوردارى از نعمتهاى بىكران الهى آگاه مىسازد كه در زمينه آشاميدنيها آيات مربوط به حرمت مسكرات را مىتوان مورد توجه قرار داد ؛ لذا در مدخل كلام شمه‌اى درباره‌ى خمر يا نوشابه‌هاى الكلى بيان مىشود و سپس آيات مربوط به آن ترجمه و تفسير مىگردد . كلمه‌ى « خمر » در قرآن كريم با 3 اشتقاق ( خمرا - خمر - خمرهن ) 7 بار تكرار شده است كه 2 بار آن در سوره‌ى يوسف « عليه السلام » راجع به تعبير خواب هم‌بندىاش ، يك بار در آيه‌ى 15 سوره‌ى محمد « صلى اللّه عليه و آله و سلم » راجع به خمر بهشتى و در آيه‌ى 31 سوره‌ى نور به معناى پوشش زن ، افاده‌ى معنا مىكند . امّا آنچه در اينجا مورد نظر مىباشد خمر يا نوشابه الكلى سكرآورى است كه خداوند ابتدا در آيه‌ى 219 سوره‌ى بقره مسلمانان را نسبت به زيانمندى آن هشدار داده است و سپس در آيات 90 و 91 سوره‌ى مائده مؤمنان را به پرهيز از آن امر فرموده و با تأكيد به اجتناب از مصرفش مهر حرمت بر آن زده است . الكل اتيليك با فرمول CH 2 - CH 2 - OH ماده اصلى خمر بوده با داشتن اتانول يا روح شراب خاصيت سكرآورى دارد . الكل اتيليك در اثر تخمير مواد مختلف قندى يعنى مونو - دى - و پولى سكاريدها به وسيله‌ى قارچهاى مخمر از ميوه‌هاى مختلف مثل انگور ، خرما ، كشمش يا از حبوبات مثل گندم ، جو ، ذرت و برنج و يا از شيرينىهاى ديگر مثل عسل يا از راه تخمير ممكن است به دست آيد و يا از راه تقطير آن را تهيّه كنند . در نوع تخميرى چون ميزان الكل در غلظتهاى معين از رشد مخمر و فعاليت آن جلوگيرى مىكند و كم و كيف كربوهيدراتهاى موجود در ماده يا ميوه‌ى تخمير شونده نيز متفاوت است ، لذا مقدار اتانول در مشروبات الكلى مختلف يكسان نيست ؛ و مقدار الكل نوشابه‌هاى تقطيرى غالبا بيشتر از انواع تخميرى است . جذب الكل در بدن سريع است و پس از نوشيدن اولين جرعه ، جذب آن شروع مىشود و ميزان الكل خون 1 - 2 ساعت پس از مصرف به حد اكثر خود مىرسد . بعضى از مشروبات الكلى مثل شامپاين به علّت داشتن اسيد كربنيك گردش خون را در بافت مخاطى افزايش داده و در نتيجه جذب الكل را بيشتر مىكند . دفع الكل به مقادير كمى در حدود 5 تا 10 درصد از طريق ادرار و هواى بازدمى صورت مىگيرد ؛ در حالى كه بيشتر الكل مصرف شده بدون نياز به هضم در كبد اكسيد شده و به آب و CO 2 و انرژى تبديل مىشود ؛ اين عمل در مردها سريع‌تر از زنها صورت گرفته هر ساعت حدود 5 تا 6 گرم آن متابوليزه و تجزيه مىگردد و چون محلول در آب است پس از تجزيه بيشتر متوجه خون شده گاهى غلظت آن به حدود 15 درصد رسيده و ايجاد مسموميت مىكند بيشترين مقدار الكل در مشروبات الكلى مربوط به عرق ، ودكا ، ويسكى و شرابهاى تقطير شده ميوه هاست . هر گرم الكل در بدن 7 كيلوكالرى حرارت ايجاد مىنمايد و در افراد مختلف به مقادير معين مىتواند